STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH
W MIEJSKIM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W INOWROCŁAWIU
§ 1. Postanowienia ogólne
- Standardy Ochrony Małoletnich w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Inowrocławiu, zwane dalej „Standardami”, określają zasady i procedury postępowania mające na celu zapewnienie małoletnim ochrony przed krzywdzeniem, przemocą, wykorzystaniem i zaniedbaniem oraz zapewnienie bezpiecznych i odpowiednich warunków kontaktu z pracownikami i innymi osobami wykonującymi zadania na rzecz Ośrodka.
- Standardy określają w szczególności: zasady bezpiecznych relacji małoletni–personel, zasady i procedury interwencji, osoby odpowiedzialne za zgłoszenia i działania, zasady zawiadamiania właściwych organów i wszczynania procedury „Niebieskie Karty”, zasady przygotowania i szkolenia personelu, udostępniania Standardów, dokumentowania i ochrony informacji oraz przeglądu i aktualizacji Standardów.
- W zakresie, w jakim małoletni pozostają w bezpośrednim kontakcie ze sobą w związku z działalnością Ośrodka, Standardy określają również zasady bezpiecznych relacji między małoletnimi oraz zachowania niedozwolone.
- Jeżeli Ośrodek udostępnia małoletnim urządzenia elektroniczne z dostępem do Internetu lub umożliwia korzystanie z takich urządzeń w ramach swojej działalności, stosuje zasady określone w § 6.
- Standardy stosuje się z uwzględnieniem wieku, stopnia rozwoju, indywidualnej sytuacji, niepełnosprawności oraz szczególnych potrzeb małoletniego.
- Nadrzędne znaczenie ma dobro małoletniego, jego bezpieczeństwo, podmiotowość, godność, prawo do wysłuchania oraz ochrona przed wtórną wiktymizacją.
- Standardy opracowano na podstawie obowiązujących przepisów prawa, w szczególności art. 22b–22c ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2026 r. poz. 110, z późn. zm.), przepisów ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1673, z późn. zm.), przepisów o ochronie danych osobowych oraz przepisów właściwych dla działalności Ośrodka.
§ 2. Definicje
1) Dyrektor – Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Inowrocławiu;
2) Ośrodek – Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Inowrocławiu;
3) pracownik – osoba zatrudniona w Ośrodku na podstawie stosunku pracy;
4) inna osoba wykonująca czynności na rzecz Ośrodka – w szczególności osoba świadcząca usługi na podstawie umowy cywilnoprawnej, wolontariusz, praktykant, stażysta oraz osoba realizująca zadania na podstawie umowy na świadczenie usług na rzecz Ośrodka;
5) personel – pracownicy oraz inne osoby wykonujące czynności na rzecz Ośrodka, których obowiązki wiążą się z kontaktem z małoletnimi;
6) małoletni – osoba, która nie ukończyła 18. roku życia;
7) krzywdzenie małoletniego – każde działanie lub zaniechanie skutkujące naruszeniem dobra, bezpieczeństwa, praw lub godności małoletniego, w szczególności przemoc fizyczna, psychiczna lub seksualna, wykorzystywanie, zaniedbanie, przemoc rówieśnicza lub zagrożenia w środowisku cyfrowym;
8) przemoc domowa – przemoc w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej;
9) interwencja – działania podejmowane w związku z podejrzeniem krzywdzenia małoletniego lub posiadaniem informacji o jego krzywdzeniu;
10) plan wsparcia – indywidualny zestaw działań ukierunkowanych na zapewnienie małoletniemu bezpieczeństwa i adekwatnej pomocy po ujawnieniu krzywdzenia.
§ 3. Zasady bezpiecznych relacji między małoletnim a personelem
- Personel traktuje małoletniego z szacunkiem, spokojem, cierpliwością i życzliwością, uwzględniając jego wiek, rozwój, niepełnosprawność, stan emocjonalny i możliwości komunikacyjne.
- Personel komunikuje się z małoletnim w sposób adekwatny do jego wieku i możliwości, unika zawstydzania, upokarzania, etykietowania, zastraszania i krzyku.
- Personel respektuje prawo małoletniego do prywatności i granic osobistych. Kontakt fizyczny może mieć miejsce wyłącznie, gdy jest uzasadniony sytuacją, bezpieczny i respektuje granice małoletniego, z wyjątkiem sytuacji wymagających natychmiastowego działania dla ochrony życia lub zdrowia.
- Personel nie wykorzystuje przewagi wynikającej ze stanowiska, zależności, wieku, wiedzy, sytuacji rodzinnej lub ekonomicznej małoletniego.
- Personel zachowuje poufność informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem obowiązków, z uwzględnieniem wyjątków wynikających z prawa i konieczności zapewnienia bezpieczeństwa małoletniego.
- Wizerunek i dane osobowe małoletniego mogą być wykorzystywane wyłącznie na zasadach wynikających z przepisów prawa i przyjętych w Ośrodku zasad ochrony danych.
- Personel nie utrzymuje z małoletnim prywatnych relacji wykraczających poza obowiązki służbowe i nie wykorzystuje prywatnych kanałów komunikacji, chyba że jest to wyjątkowo niezbędne do realizacji zadania, zgodne z prawem i zaakceptowane przez przełożonego.
- Rozmowy dotyczące trudnych lub intymnych okoliczności prowadzi się w sposób zapewniający małoletniemu poczucie bezpieczeństwa, z poszanowaniem jego prawa do odmowy odpowiedzi, z wyjątkiem sytuacji, w których przepisy prawa wymagają podjęcia określonych czynności.
- Wobec małoletnich z niepełnosprawnościami lub szczególnymi potrzebami personel stosuje komunikację i sposób działania dostosowane do ich możliwości, w tym komunikację wspomagającą lub alternatywną, jeżeli jest potrzebna.
§ 4. Zachowania niedozwolone wobec małoletnich
- Zabronione jest stosowanie wobec małoletniego jakiejkolwiek przemocy fizycznej, psychicznej lub seksualnej.
- Zabronione jest nawiązywanie z małoletnim relacji romantycznych lub seksualnych, składanie propozycji o takim charakterze oraz kierowanie komentarzy o charakterze seksualnym.
- Zabronione jest udostępnianie małoletniemu treści pornograficznych, seksualizujących, brutalnych lub innych treści szkodliwych.
- Zabronione jest proponowanie lub przekazywanie małoletniemu alkoholu, wyrobów tytoniowych, nikotynowych, środków odurzających, substancji psychoaktywnych lub innych używek.
- Zabronione jest ujawnianie osobom nieuprawnionym informacji dotyczących małoletniego i jego rodziny.
- Zabronione jest utrwalanie, publikowanie lub rozpowszechnianie wizerunku małoletniego poza zakresem prawnie dopuszczalnym.
- Zabronione jest celowe zawstydzanie, poniżanie, ośmieszanie, grożenie, manipulowanie, izolowanie lub wywieranie presji na małoletnim.
- Zabronione jest wchodzenie w relacje zależności z małoletnim lub wykorzystywanie zależności jego rodziców lub opiekunów dla celów prywatnych.
- Zabronione jest zapraszanie małoletniego do prywatnego mieszkania lub przyjmowanie go w nim w związku z relacją służbową, poza sytuacjami wynikającymi wprost z wykonywania obowiązków i przepisów prawa.
- Zabronione jest kontaktowanie się z małoletnim z prywatnych kont społecznościowych lub prywatnych numerów telefonu, jeżeli kontakt nie jest niezbędny do realizacji obowiązków służbowych.
§ 5. Zasady bezpiecznych relacji między małoletnimi
- Małoletni mają prawo do bezpiecznego, wolnego od przemocy i dyskryminacji kontaktu z innymi małoletnimi.
- Niedozwolone są w szczególności: przemoc fizyczna, groźby, wyśmiewanie, poniżanie, wykluczanie, nękanie, cyberprzemoc, rozpowszechnianie wizerunku lub informacji bez podstawy prawnej, wymuszanie, kradzież lub niszczenie rzeczy, naruszanie nietykalności oraz zachowania o charakterze seksualnym.
- Personel reaguje na zachowania zagrażające bezpieczeństwu małoletnich zgodnie z § 8, z uwzględnieniem wieku, stopnia rozwoju i okoliczności zdarzenia.
- Małoletni jest informowany, że może zgłosić personelowi każde zachowanie, które odbiera jako krzywdzące lub zagrażające jego bezpieczeństwu.
§ 6. Kontakt elektroniczny, urządzenia i bezpieczeństwo w Internecie
- Kontakt elektroniczny personelu z małoletnimi odbywa się co do zasady z wykorzystaniem służbowych kanałów komunikacji i wyłącznie w zakresie niezbędnym do realizacji zadań Ośrodka.
- Ośrodek nie zezwala na wykorzystywanie urządzeń elektronicznych do rozpowszechniania treści pornograficznych, seksualizujących, brutalnych, nawołujących do przemocy, nienawiści lub innych treści szkodliwych.
- Jeżeli Ośrodek udostępnia urządzenia z dostępem do Internetu, personel podejmuje adekwatne działania organizacyjne i techniczne służące ochronie małoletnich przed treściami szkodliwymi oraz reaguje na ujawnione przypadki cyberprzemocy, groomingu, sextingu lub innych zagrożeń cyfrowych.
- Treści mogące świadczyć o krzywdzeniu małoletniego nie są rozpowszechniane. Ich zabezpieczenie i dalsze postępowanie odbywa się zgodnie z prawem, zasadami ochrony danych i poleceniami osób odpowiedzialnych za interwencję.
- W przypadku ujawnienia zagrożenia w sieci personel nie prowadzi samodzielnego „śledztwa” ani nie kontaktuje się ze sprawcą, jeżeli mogłoby to narazić małoletniego na dalszą krzywdę; zabezpiecza dostępne informacje i uruchamia procedurę interwencji.
§ 7. Rozpoznawanie zagrożeń i przyjmowanie zgłoszeń
- Personel posiada podstawową wiedzę pozwalającą rozpoznawać czynniki ryzyka i symptomy krzywdzenia małoletnich.
- Do sygnałów mogących wskazywać na krzywdzenie należą w szczególności: niewyjaśnione obrażenia, nagła zmiana zachowania, silny lęk przed określoną osobą, wypowiedzi o przemocy, zachowania seksualizujące nieadekwatne do wieku, zaniedbanie podstawowych potrzeb, brak opieki, izolowanie, groźby, powtarzające się ucieczki z domu, cyberprzemoc oraz inne okoliczności budzące uzasadniony niepokój.
- Zgłoszenie może pochodzić od małoletniego, rodzica lub opiekuna, pracownika, innej osoby wykonującej czynności na rzecz Ośrodka lub osoby trzeciej. Może być złożone ustnie, pisemnie, telefonicznie lub elektronicznie.
- Osobą odpowiedzialną za przyjmowanie informacji o przyjęciu zdarzenia zagrażającego małoletniemu i koordynowanie zgłoszeń jest Koordynator Standardów. Zgłoszenie może przyjąć każdy pracownik, który następnie niezwłocznie przekazuje je pracownikowi socjalnemu Terenowego Zespołu Pracy Socjalnej oraz Koordynatorowi lub Dyrektorowi.
- W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia małoletniego priorytetem jest natychmiastowe zabezpieczenie dziecka i wezwanie właściwych służb.
§ 8. Procedura interwencji
- Po otrzymaniu informacji o podejrzeniu krzywdzenia pracownik podejmuje działania odpowiednie do sytuacji, w szczególności ustala, czy istnieje bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia małoletniego.
- Jeżeli zachodzi bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, należy niezwłocznie podjąć działania ratunkowe i zawiadomić odpowiednie służby, w szczególności Policję lub zespół ratownictwa medycznego.
- Jeżeli informację przyjął pracownik niebędący pracownikiem socjalnym Terenowego Zespołu Pracy Socjalnej, niezwłocznie przekazuje ją pracownikowi socjalnemu właściwemu dla miejsca zamieszkania małoletniego oraz Koordynatorowi Standardów lub Dyrektorowi.
- Pracownik socjalny podejmuje rozeznanie sytuacji w zakresie niezbędnym do ochrony małoletniego, z poszanowaniem jego godności i prawa do prywatności.
- W razie podejrzenia przemocy domowej pracownik uprawniony wszczyna procedurę „Niebieskie Karty” zgodnie z przepisami ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej i aktami wykonawczymi.
- Jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego, stosuje się obowiązki wynikające z art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego oraz inne właściwe przepisy prawa.
- Jeżeli dobro małoletniego jest zagrożone i zachodzą przesłanki do podjęcia działań przez sąd opiekuńczy, Ośrodek przekazuje sądowi właściwe informacje lub zawiadomienie zgodnie z przepisami prawa.
- Każda interwencja jest dokumentowana zgodnie z § 11.
- Osoba, której dotyczy podejrzenie krzywdzenia, nie uczestniczy w podejmowaniu decyzji dotyczących interwencji wobec niej samej.
§ 9. Osoby odpowiedzialne
Funkcja | Osoba | Zakres odpowiedzialności |
Dyrektor Ośrodka | Ewelina Wudzka-Nowak | przyjmowanie informacji o przyjęciu zdarzenia zagrażającego małoletniego, nadzór, decyzje organizacyjne, wprowadzenie i zapewnienie stosowania Standardów |
Koordynator Standardów | Karolina Rydzik | Przyjmowanie informacji o przyjęciu zdarzenia zagrażającego małoletniego i koordynowanie zgłoszeń, organizacja szkoleń, prowadzenie rejestru, monitoring i przegląd Standardów |
Osoba ds. ochrony danych | Szymon Wojtyniak | konsultacje w zakresie ochrony danych, dostępu do dokumentacji i zasad jej zabezpieczenia |
Osoby uprawnione do wszczynania „Niebieskich Kart” | pracownicy socjalni i asystenci rodziny – w zakresie wynikającym z przepisów | podejmowanie czynności w ramach procedury „Niebieskie Karty” zgodnie z ustawą i aktami wykonawczymi |
§ 10. „Niebieska Karta”
- Procedurę „Niebieskiej Karty” wszczynają osoby uprawnione na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej, w szczególności pracownicy socjalni i asystenci rodziny – w zakresie, w jakim przepisy przyznają im takie uprawnienie.
- W przypadku powzięcia podejrzenia stosowania przemocy domowej wobec małoletniego osoba uprawniona podejmuje czynności niezwłocznie, zgodnie z obowiązującymi przepisami i wzorami formularzy.
- Wszczęcie procedury „Niebieskiej Karty” nie wyłącza obowiązku podjęcia innych działań ochronnych, w szczególności zawiadomienia Policji, prokuratury lub sądu opiekuńczego, jeżeli zachodzą ku temu przesłanki.
- Małoletniemu zapewnia się ochronę przed wtórną wiktymizacją. W ramach procedury „Niebieskiej Karty” udział małoletniego i sposób jego reprezentacji ustala się zgodnie z przepisami prawa, z uwzględnieniem konfliktu interesów i bezpieczeństwa dziecka.
- Dokumentacja procedury „Niebieskie Karty” jest przechowywana zgodnie z przepisami regulującymi tę procedurę i nie jest automatycznie utożsamiana z dokumentacją Standardów.
§ 11. Personel – weryfikacja, przygotowanie i szkolenie
- Przed dopuszczeniem osoby do działalności objętej art. 21 ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich Ośrodek wykonuje wymagane prawem sprawdzenia i gromadzi wymagane informacje, zaświadczenia oraz oświadczenia.
- Weryfikacja obejmuje zakres wymagany przepisami prawa, w tym sprawdzenie odpowiednich rejestrów oraz uzyskanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego – jeżeli obowiązek taki wynika z art. 21 ustawy.
- Dokumentację weryfikacji przechowuje się w sposób zabezpieczający ją przed dostępem osób nieuprawnionych, zgodnie z przepisami o ochronie danych osobowych i zasadami obowiązującymi w Ośrodku.
- Koordynator Standardów odpowiada za organizację przygotowania personelu do stosowania Standardów. Zakres przygotowania obejmuje co najmniej: zasady bezpiecznych relacji, rozpoznawanie symptomów krzywdzenia, procedurę interwencji, zasady dokumentowania, ochronę danych, zasady udzielania wsparcia oraz zasady postępowania w przypadku podejrzenia przemocy domowej.
- Każdy pracownik i każda inna osoba wykonująca czynności na rzecz Ośrodka, której obowiązki wiążą się z kontaktem z małoletnimi, odbywa szkolenie wstępne przed dopuszczeniem do samodzielnej pracy z małoletnimi albo niezwłocznie po rozpoczęciu wykonywania zadań, jeżeli charakter czynności nie pozwala na wcześniejsze szkolenie.
- Szkolenie okresowe lub aktualizujące przeprowadza się co najmniej w przypadku istotnej zmiany Standardów, zmiany przepisów wpływających na zasady ochrony małoletnich albo stwierdzenia potrzeby wynikającej z monitoringu.
- Udział w szkoleniu dokumentuje się w formie listy obecności, zaświadczenia lub oświadczenia o zapoznaniu się ze Standardami. Dokumentację szkoleń prowadzi Koordynator Standardów.
§ 12. Dokumentowanie i ochrona informacji
- Każde zgłoszenie wymagające podjęcia działań dokumentuje się w sposób umożliwiający odtworzenie podstawowych czynności podjętych przez Ośrodek.
- Dokumentacja sprawy może obejmować w szczególności kartę zgłoszenia, notatki służbowe, informacje o podjętych działaniach, kopie zawiadomień, dokumentację kontaktów z właściwymi instytucjami oraz plan wsparcia.
- Prowadzi się rejestr interwencji zawierający wyłącznie dane niezbędne do monitorowania spraw. Szczegółowe dane małoletniego i jego rodziny przechowuje się w dokumentacji sprawy.
- Dostęp do dokumentacji mają wyłącznie osoby upoważnione, w zakresie niezbędnym do wykonywania obowiązków służbowych.
- Przetwarzanie danych osobowych odbywa się na właściwej podstawie prawnej, zgodnie z zasadami legalności, minimalizacji, prawidłowości, integralności, poufności i ograniczenia dostępu.
- Dokumentację przechowuje się przez okres wynikający z przepisów prawa i obowiązujących w Ośrodku zasad archiwizacji. Po upływie okresu przechowywania dokumentacja jest niszczona lub przekazywana do właściwego archiwum zgodnie z przepisami.
§ 13. Plan wsparcia małoletniego
- Po ujawnieniu krzywdzenia, jeżeli wymaga tego sytuacja małoletniego, pracownik socjalny lub inna wyznaczona osoba przygotowuje plan wsparcia, z uwzględnieniem potrzeb i bezpieczeństwa dziecka.
- Plan wsparcia może obejmować w szczególności: działania pracownika socjalnego, asystenta rodziny, psychologa lub innych specjalistów; działania służące zapewnieniu bezpieczeństwa; pomoc socjalną, psychologiczną, pedagogiczną lub prawną; współpracę z rodziną i właściwymi instytucjami; sposób monitorowania sytuacji dziecka oraz termin przeglądu planu.
- Plan wsparcia jest ustalany indywidualnie i nie może zastępować działań wymaganych przepisami prawa, w szczególności czynności Policji, prokuratury, sądu rodzinnego lub działań zespołu interdyscyplinarnego.
- Jeżeli wobec małoletniego prowadzona jest procedura „Niebieskiej Karty”, plan wsparcia może być skoordynowany z działaniami podejmowanymi w tej procedurze. Prowadzenie „Niebieskiej Karty” nie stanowi samoistnej podstawy do rezygnacji z planu wsparcia, jeżeli plan jest potrzebny dla zapewnienia dziecku pomocy.
- Za przygotowanie i realizację planu wsparcia odpowiada pracownik socjalny oraz – jeżeli rodzina jest objęta pracą asystenta rodziny – asystent rodziny, we współpracy z innymi osobami i instytucjami, odpowiednio do potrzeb.
- Plan jest aktualizowany, gdy zmienia się sytuacja dziecka, ujawnione zostają nowe informacje albo dotychczasowe działania nie zapewniają adekwatnego wsparcia.
§ 14. Udostępnianie Standardów
- Pełna wersja Standardów jest udostępniana na stronie internetowej Ośrodka oraz w widocznym miejscu w lokalu Ośrodka przy ul. Św. Ducha 90 w Inowrocławiu oraz w siedzibach Terenowych Zespołów Pracy Socjalnej.
- Wersja skrócona, przeznaczona dla małoletnich, jest udostępniana w tych samych miejscach oraz w sposób dostosowany do potrzeb i możliwości małoletnich.
- Rodzice, opiekunowie prawni lub faktyczni są informowani o możliwości zapoznania się ze Standardami.
- Małoletni są zapoznawani ze Standardami w sposób dostosowany do ich wieku, stopnia rozwoju, możliwości poznawczych i komunikacyjnych. Informuje się ich również o prawie do uzyskania pomocy i sposobie zgłoszenia krzywdzenia.
- Personel potwierdza zapoznanie się ze Standardami i zobowiązanie do ich stosowania w formie określonej przez Dyrektora.
- Standardy są sporządzone w sposób zrozumiały dla małoletnich, a wersja skrócona zawiera informacje istotne dla małoletnich.
§ 15. Monitoring, przegląd i aktualizacja
- Koordynator Standardów sprawuje bieżący nadzór nad stosowaniem Standardów.
- Co najmniej raz na dwa lata przeprowadza się ocenę funkcjonowania Standardów w celu zapewnienia ich dostosowania do aktualnych potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami. Wyniki oceny dokumentuje się pisemnie.
- Przegląd może zostać przeprowadzony wcześniej w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany struktury lub zakresu działalności Ośrodka, wystąpienia istotnego zdarzenia, wyników analizy interwencji albo stwierdzenia potrzeby zmiany Standardów.
- Wnioski z monitoringu i przeglądu przedstawia się Dyrektorowi wraz z propozycjami zmian.
- Zmiany Standardów wprowadza się w trybie właściwym dla ich przyjęcia.
§ 16. Postanowienia końcowe
- W sprawach nieuregulowanych w Standardach stosuje się przepisy prawa powszechnie obowiązującego oraz wewnętrzne regulacje Ośrodka.
- Jeżeli jakiekolwiek postanowienie Standardów okaże się sprzeczne z bezwzględnie obowiązującym przepisem prawa, stosuje się przepis prawa, a Standardy podlegają niezwłocznej aktualizacji.
| Lp | Nazwa | Opis | Typ | Rozmiar | Data | dataUdost | dataMod | creating | modifier | Opcje |
| Informacje |
| Ilość odwiedzin: |
4497 |
| Podmiot udostępniający: |
Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Inowrocławiu |
| Nazwa dokumentu: |
standardy ochrony małoletnich |
| Skrócony opis: |
|
| Osoba, która wytworzyła informację: |
Admin |
| Osoba, która udostępnia informację: |
Admin |
| Data wytworzenia informacji: |
29.08.2024 13:16:54 |
| Data udostępnienia informacji: |
29.08.2024 13:16:54 |
| Data ostatniej aktualizacji: |
17.11.2026 14:04:21 |
| Rejestr zmian |